De urgentie van effectieve politieke actie voor een energietransitie ligt mij na aan het hart. Wij moeten het gebruik van fossiele brandstoffen op de kortst mogelijke termijn terugdringen. Die urgentie … Lees verder
Het kan lang duren voordat de windmolens er staan, ook in een ‘technisch landschap’, zoals Flevoland werd genoemd door onze redacteur Paul Reinshagen. Het duurt lang om de neuzen van … Lees verder
Berichten over het ‘ineenstorten van de insectenpopulatie’ hebben veel aandacht getrokken. De werkelijkheid van insecten is genuanceerder – maar waarschijnlijk net zo verontrustend. Dit artikel is oorspronkelijk gepubliceerd op de … Lees verder
Wij weten dat planten sneller groeien als er meer CO2 in de lucht zit. Tuinbouwers verrijken de lucht in hun kassen met CO2 voor een betere oogst. Zouden we snelgroeiende … Lees verder
In de moderne tijd zijn er veel chemicaliën op grote schaal verkocht die achteraf problemen veroorzaakten. Soms kwam er een groot schandaal van. Maar verreweg de grootste vergiftiging in de … Lees verder
Sommige voorstanders van betaalbare huizen denken misschien dat duurzame huizen duurder te bouwen en te onderhouden zijn dan traditioneel gebouwde huizen. Maar er zijn methoden om duurzame huizen betaalbaarder te … Lees verder
In 1971 liep ik stage bij Tel Aviv University in Israël. Het was een mooie en beslissende periode in mijn leven. De mensen in het laboratorium daar vonden het belangrijk … Lees verder
Dit jaar valt Earth Overshoot Day op 1 augustus. Elk jaar geeft het de dag aan waarop de mensheid haar voorraad natuurlijke hulpbronnen voor dat jaar heeft opgemaakt. Deze Dag … Lees verder
In februari heeft BP een nieuwe Energy Outlook gepubliceerd. Het belangrijkste verschil met vorige outlooks ligt in de duurzame energie verwachtingen. De vorige waren schandalig laag. Het bedrijf heeft dit … Lees verder
De laatste tijd stroomt mijn inbox over van berichten van geëngageerde onderzoekers die waarschuwen voor de effecten van blijvende economische groei; we zouden hier snel van af moeten stappen om … Lees verder
Sommige zonne-energieprojecten zijn grootschalig; ze bedekken hele akkers, andere weer hele daken, maar zone-energie kan ook op kleine schaal worden toegepast. Klein beginnen is een goede strategie voor mensen die … Lees verder
Zijn duurzaamheid en moralisme altijd met elkaar verbonden? Voorstanders van duurzaamheid suggereren (maar zeggen niet zo vaak openlijk) dat onduurzaam handelen immoreel is – het in de waagschaal stellen van … Lees verder
In het laatste Renewables Global Status Report staat een interessant stukje over de vraag: waarom groeit duurzame energie snel? Anders dan veel mensen misschien denken is klimaatbeleid niet meer de … Lees verder
De IEA Global Energy Outlook 2017, gepubliceerd in november, geeft duidelijk aan hoe snel het perspectief op duurzame energie verandert. IEA heeft altijd het belang van duurzame energie voor de … Lees verder
De leidende organisaties van campagnes tegen genetische manipulatie zijn Friends of the Earth en Greenpeace; maar het is moeilijk te achterhalen wat precies hun bezwaren zijn. Belangrijk is hun opmerking … Lees verder
De wereld zal anders tegen duurzame energie moeten gaan aankijken. Visionair en grootschalig denken is vereist. De tijd is voorbij dat zonne- en windenergie ‘ingepast’ moesten en konden worden in … Lees verder
Meer dan 150 organisaties steunen een nieuwe verklaring die oproept tot een wereldwijd verbod voor oxo-afbreekbare plastics in verpakkingsmateriaal. Onder de ondertekenaars zijn grote bedrijven, bedrijfstakorganisaties, maatschappelijke organisaties, onderzoekers en … Lees verder
Duurzame energiebronnen zijn van nature overal ter wereld te oogsten, en daarom zelf niet een bron van internationale conflicten. Maar zij maken gebruik van kritische materialen – materialen waarvan de … Lees verder
In de geopolitiek is lange tijd de verdeling van fossiele brandstoffen in de aardkorst zeer belangrijk geweest: dit zijn de belangrijkste bezittingen in een wereld gebaseerd op fossiele brandstoffen. Zij … Lees verder
Jammer genoeg worden kleren, zelfs als ze gemaakt zijn van biologische, milieuvriendelijke of gerecyclede materialen, zelf meestal niet hergebruikt of gerecycled. De meeste oude kleren worden gestort of verbrand. Metabolic … Lees verder
Sommige auteurs over energie denken dat systeemveranderingen een ernstig probleem zullen gaan vormen voor duurzame en variabele energie. De kosten zouden uit de hand kunnen lopen door instabiliteit van het … Lees verder
Toen duurzame energie nog jong en onbetekenend was, verkondigden de tegenstanders dat duurzame bronnen nooit zouden voldoen. Wij zouden altijd traditionele energievormen (fossiel en/of kernenergie) nodig hebben omdat we ook … Lees verder
De zonnecelindustrie is in heftige beweging. Zonnecellen worden steeds goedkoper en de vraag ernaar groeit elk jaar met 30%. Dat betekent een enorme uitdaging voor een industrie die nu al … Lees verder
Zonne-energie (photovoltaics, PV) is niet langer meer die mooie maar weinig relevante manier om energie op te wekken, maar gaat de basis vormen van de energievoorziening. De wereld zal anders … Lees verder
In drie columns heb ik de kwestie onderzocht van bijensterfte en neonicotinoïden (neonics), en ook de gevolgen van insecticiden voor bestuivende insecten en natuurlijke vijanden van schadelijke insecten, en tenslotte … Lees verder
In de eerste twee columns in deze serie heb ik de problemen laten zien van het vinden van de waarheid over neonicotinoïden en hun effect op bestuivende insecten. De inzet … Lees verder
Neonicotinoïden (neonics) hebben een overwegend schadelijk effect op bijen en andere bestuivende insecten – niet verwonderlijk, want deze ‘neonics’ zijn bedoeld om (in veel hogere concentraties) insecten te doden. Maar … Lees verder
Nu de strijd rond neonicotinoïden in de Europese Unie in een beslissende fase komt, en mijn mailbox barst van paniekberichten van beide zijden, besloot ik dat ik het naadje van … Lees verder
Twee factoren worden steeds weer onderschat in het energiebeleid: de mogelijkheden van efficiënter energiegebruik (check hier) en die van duurzame energie. In onze eerste column zagen we dat belangrijke voorspellers … Lees verder
Twee factoren worden steeds weer onderschat in het energiebeleid: de mogelijkheden van efficiënter energiegebruik (check hier) en die van duurzame energie. In Parijs hebben wereldleiders uitgesproken dat zij de opwarming … Lees verder
Een jaar geleden sprak ik op een symposium van Het Groene Brein Roots! een opleidingscoördinator van de lerarenopleiding van Hogeschool Rotterdam. Hij noemde dat hij bezig was met een ontwikkeling … Lees verder
Duurzame materialen moeten keurmerken krijgen, zegt Daan Bruggink. Hij is ervan overtuigd dat ontwikkelaars in de bouw door het opnemen van duurzame materialen in keurmerken vanzelf over de streep worden … Lees verder
Voor duurzaam bouwen moet je een team organiseren, zegt Daan Bruggink. Zo’n (bouw)team is niet nieuw, dat heeft hij niet zelf bedacht, maar daar wordt veel te weinig gebruik van … Lees verder
Daan Bruggink, een van de vlaggendragers van duurzaam bouwen in Nederland, wil vooral natuurlijk bouwen. ‘Bij ORGA kijken we als eerste naar een natuurlijke vorm,’ zegt hij. ‘Ten tweede naar … Lees verder
Bij de Bio-Based Products World conferentie, in maart in Amsterdam, troffen twee voordrachten mij als erg belangrijk voor onze tijd: die van Tom Domen (Ecover) en van Caroline Laurie (Kingfisher). … Lees verder
Een van mijn favoriete blogs, grist.org, had deze week een artikel over een onderwerp waarover ik nog nooit had gehoord: gene drive. Een belangrijk onderwerp waarover wij onze lezers direct … Lees verder
Fosfor is een essentieel element voor het leven op aarde. Het zit in DNA, in botten en het is onmisbaar bij energieprocessen in levende cellen. Toch werd het na zijn … Lees verder
Een nieuw macro-economisch rapport werd vandaag gelanceerd bij de opening van de ECO-BIO conferentie in Rotterdam. Duurzame biomassa is essentieel voor klimaatbeleid en toekomstige economische ontwikkeling, zegt het LEI/Copernicus rapport, … Lees verder
Roundup, wetenschappelijke naam glyfosaat, is het meest gebruikte en meest bekritiseerde onkruidbestrijdingsmiddel. Officiële studies verklaren steeds weer dat het middel niet heel giftig is voor mens en dier; maar er … Lees verder
We kennen natuurlijk allemaal de verhalen over DDT van vijftig jaar geleden, maar om nu te zeggen dat we daar iets van geleerd hebben, nou nee. Ton Schoot Uiterkamp, ex … Lees verder
In discussies over genetische modificatie zorgt de naam Monsanto altijd voor controverse. Voor- en tegenstanders kunnen beide zeer emotioneel zijn. Wij zullen betogen dat Monsanto de verkeerde afslag heeft genomen … Lees verder
In aanloop naar Parijs 2015, de nieuwe grote klimaattop, publiceren onderzoekers veel scenario’s over het terugdringen van broeikasgassen. In de loop van de jaren zijn deze pessimistischer geworden. Naarmate de … Lees verder
Microplastics vormen een belangrijke bron van waterverontreiniging. Het meeste afval in oceanen en zoetwater bestaat uit plastics. Het gaat niet alleen om grote dingen als plastic flessen en zakken, maar … Lees verder
Er is niets mis met genetische modificatie en zijn toepassing in de landbouw (groene biotechnologie), zegt Rudy Rabbinge; de landbouw heeft innovatie nodig, en GM technologie helpt ons daarbij omdat … Lees verder
De enorme gebruiksmogelijkheden van polyethyleen, polypropyleen, polystyreen, polyvinylchloride en andere polyolefinen zijn onbetwistbaar, maar hun werkelijke prijs is discutabel. Mijn tienerdochter bakt in onze keuken zo nu en dan koekjes. … Lees verder
Ruim tien jaar geleden hebben we in een gezaghebbend tijdschrift (1) een voorspelling gedaan over het maken van ingewikkelde moleculen, vooral medicijnen. Wij voorzagen de integratie van chemo- en biokatalyse … Lees verder
Duurzaamheid, het woord is zo vaak gebruikt dat sommigen al een tijd lang zoeken naar alternatieven. Maar op vele plaatsen inspireert het perspectief van duurzaamheid gelukkig nog altijd; zoals in … Lees verder
Vorig jaar nam Ecover een moedige beslissing. Het besloot palmolie (bekend om zijn slechte duurzaamheid) af te danken als grondstof voor veel van zijn schoonmaakmiddelen, en te vervangen door een … Lees verder
Energiebesparing is onze goedkoopste energiebron, met een zeer groot potentieel. Dit is al veertig jaar het geval, en het zal waarschijnlijk nog enkele tientallen jaren het geval zijn. En toch … Lees verder
Hoe gaat Nederland zijn geld verdienen over vijfentwintig jaar, en dat ook nog op een duurzame manier? Hoe bereidt ons land zich voor op de wereld van 2040? Door groene … Lees verder