RethinkX: de kern
Het RethinkX rapport komt direct ter zake. Het begint met een klaroenstoot: ‘We staan aan het begin van de snelste en diepste omwenteling in de geschiedenis van de mensheid, met … Lees verder
Het RethinkX project
Het RethinkX project heeft recent gewezen op een nieuwe revolutie die eraan komt. Gebaseerd op grote vooruitgang bij vele technologieën; vooral bij informatie, energie, voedsel, verkeer en vervoer en materialen. … Lees verder
Biowapens en supersoldaten, gentechnologie voor oorlogsdoeleinden
The Conversation besteedde onlangs aandacht aan de mogelijkheden van gentechnologie voor oorlogsdoeleinden. Zeker, er zijn internationale verdragen die zulke mogelijkheden beperken. Maar technologie ontwikkelt zich voortdurend. Landen proberen steeds om … Lees verder
Zonne- en windenergie: meer erkenning
Deze maand, voor publicatie van hun NZE2050 scenario, stelde de International Energy Agency zijn verwachtingen voor zonne- en windenergie sterk naar boven bij. Terwijl zij dit ook al hadden gedaan … Lees verder
Naar netto nul uitstoot van kooldioxide
Uniek: het Internationaal Energie Agentschap (IEA) publiceerde deze maand zijn NZE2050 scenario, naar netto nul uitstoot van kooldioxide in 2050. Nodig voor een klimaatstrategie waarbij de wereldtemperatuur niet sterker stijgt … Lees verder
Pandemieën: voorkomen is beter dan genezen
Door onze levensstijl kunnen pandemieën als Covid-19 vaker optreden en desastreuze gevolgen hebben. Tenzij we in actie komen. Aldus een nieuwe studie van IPBES, het Intergovernmental Platform on Biodiversity and … Lees verder
Invoer van duurzame energie
In hun laatste rapport laat Lux Research uit Boston zijn licht schijnen over een wereldwijde en duurzame energie-infrastructuur. Kunnen landen met veel vraag naar energie, maar met weinig zon en … Lees verder
Biomedicijnen in opkomst
De grote farmaceutische industrie heeft het moeilijk. De industrie moet een nieuwe koers inslaan. Biomedicijnen kunnen een nieuw hoofdstuk openen. Dit is het derde van vier artikelen over de farmaceutische … Lees verder
Nieuwe grootmachten in de farmaceutische industrie?
De grote farmaceutische industrie (big farma) heeft het moeilijk. De industrie moet weer op het spoor komen. Kunnen de nieuwe grootmachten India en China de weg wijzen? Dit is het … Lees verder
Niet alleen uitstoot vermijden, ook een circulaire economie bouwen
Afgelopen maand rondde de Ellen MacArthur Foundation een serie rapporten over klimaatverandering af met een krachtige boodschap. Zorg niet alleen voor een lagere uitstoot; herstructureer ook de economie, van een … Lees verder
Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem
Resistentie tegen pesticiden is een gloednieuw probleem, in historisch perspectief. Het verschijnsel werd voor het eerst gesignaleerd in 1914, net een eeuw geleden. Het gevolg van chemische, en later biotechnologische … Lees verder
Compromis steeds vaker onderdeel van oplossing
Oplossingen voor wereldproblemen worden steeds meer onderdeel van een compromis, zegt Huub de Groot. Hij is hoogleraar biofysische organische chemie aan Universiteit Leiden en houdt zich onder meer bezig met … Lees verder
Van energietransitie naar precisie-economie
Nu het debat over de energietransitie opwarmt, trekken partijen zich alweer op hun stellingen terug, na een fase waarin ze beleefd naar elkaar hebben geluisterd. Aan de éne kant is … Lees verder
Biozonnecellen: steeds een stap verder
Met biozonnecellen proberen onderzoekers de fotosynthese te verbeteren, het proces waarmee planten, algen en sommige bacteriën de energie uit zonlicht vastleggen. Het product van zulke ‘kunstmatige bladeren’ is bijvoorbeeld waterstof, … Lees verder
Club van Rome 50 jaar
Vijftig jaar geleden werd de Club van Rome opgericht, zoals zij zelf zegt ‘een organisatie van individuen verenigd in zorg over de toekomst van de mensheid, die het verschil proberen … Lees verder
Is het leven maakbaar? 3.2 Over planetaire grenzen
Educatie is het krachtigste wapen dat we kunnen gebruiken om de wereld te veranderen (Nelson Mandela). Hans Tramper is emeritus-hoogleraar Bioprocestechnologie Wageningen Universiteit en reflecteert in een aantal essays op … Lees verder
Gezond oud worden en de wetenschap van het eeuwige leven
Wat komt er na gezond oud worden (healthy aging)? De vorderingen van de biotechnologie zijn de laatste tijd zó snel geweest dat sommige onderzoekers denken veroudering te kunnen aanpakken, die … Lees verder
Hoe dekken wij de toekomstige eiwitbehoefte?
Veel universiteiten en innovatieve bedrijven zoeken naar nieuwe manieren om het eiwittekort voor menselijke en dierlijke voeding aan te vullen, en de toekomstige eiwitbehoefte op duurzame wijze te dekken. Het … Lees verder
BP stelt duurzame energie verwachtingen bij – too little, too late
In februari heeft BP een nieuwe Energy Outlook gepubliceerd. Het belangrijkste verschil met vorige outlooks ligt in de duurzame energie verwachtingen. De vorige waren schandalig laag. Het bedrijf heeft dit … Lees verder
Verkeerde vraag: kunnen we milieueffect loskoppelen van groei van het BNP?
De laatste tijd stroomt mijn inbox over van berichten van geëngageerde onderzoekers die waarschuwen voor de effecten van blijvende economische groei; we zouden hier snel van af moeten stappen om … Lees verder
Energieproducerende landschappen
De wereld zal anders tegen duurzame energie moeten gaan aankijken. Visionair en grootschalig denken is vereist. De tijd is voorbij dat zonne- en windenergie ‘ingepast’ moesten en konden worden in … Lees verder
Voedsel en water als geopolitieke wapens
Kunnen voedselvoorziening en toegang tot schoon water zich ontwikkelen tot geopolitieke wapens, zoals jarenlang fossiele energie? Daarvoor zou er een structurele onbalans moeten bestaan tussen voedsel en water aan de … Lees verder
Geopolitiek van duurzame energiebronnen
Duurzame energiebronnen zijn van nature overal ter wereld te oogsten, en daarom zelf niet een bron van internationale conflicten. Maar zij maken gebruik van kritische materialen – materialen waarvan de … Lees verder
Geopolitiek van duurzaamheid
In de geopolitiek is lange tijd de verdeling van fossiele brandstoffen in de aardkorst zeer belangrijk geweest: dit zijn de belangrijkste bezittingen in een wereld gebaseerd op fossiele brandstoffen. Zij … Lees verder
Systeemveranderingen die duurzame energie gaan helpen
Sommige auteurs over energie denken dat systeemveranderingen een ernstig probleem zullen gaan vormen voor duurzame en variabele energie. De kosten zouden uit de hand kunnen lopen door instabiliteit van het … Lees verder
Slimme elektriciteitsnetten: de kracht van kleinschaligheid
In een eerste artikel over de systeemkosten van duurzame energie kwamen we tot de conclusie dat deze kosten misschien huizenhoog gaan worden als het net er zou blijven uitzien als … Lees verder
Systeemkosten van duurzame energie – het niet-vertelde verhaal
Toen duurzame energie nog jong en onbetekenend was, verkondigden de tegenstanders dat duurzame bronnen nooit zouden voldoen. Wij zouden altijd traditionele energievormen (fossiel en/of kernenergie) nodig hebben omdat we ook … Lees verder
Zonne-energie wordt dominant in de energievoorziening
Zonne-energie (photovoltaics, PV) is niet langer meer die mooie maar weinig relevante manier om energie op te wekken, maar gaat de basis vormen van de energievoorziening. De wereld zal anders … Lees verder
Een gezond verstand of 50-50-40 energiescenario. Deel 2: duurzame energie
Twee factoren worden steeds weer onderschat in het energiebeleid: de mogelijkheden van efficiënter energiegebruik (check hier) en die van duurzame energie. In onze eerste column zagen we dat belangrijke voorspellers … Lees verder
Economen, luister: de aarde is GEEN gesloten systeem
Veel maatschappijdeskundigen beroepen zich op fundamentele natuurwetten om hun argumenten kracht bij te zetten. Prima, zolang hun interpretatie ook wetenschappelijk aan de maat is. Daar ontbreekt het helaas nogal eens … Lees verder
Bio-economie, circulair en kleinschalig. Of niet?
Vanaf het begin hebben we op deze site de vraag behandeld hoe de industrie er in een bio-economie uit zou zien. Hoeveel minder gevaarlijk zou hij kunnen zijn? In grote … Lees verder
Fosfaat en fosfor, zorg er goed voor
Fosfor is een essentieel element voor het leven op aarde. Het zit in DNA, in botten en het is onmisbaar bij energieprocessen in levende cellen. Toch werd het na zijn … Lees verder
Genetische modificatie van menselijke embryo’s?
Genetische modificatie dringt met grote snelheid verder door in onze maatschappij – de biobased economy is er grotendeels afhankelijk van. Veel discussie is daar niet over, onkunde en laissez-faire overheersen. … Lees verder
Sterke biobased leveringsketen zal de innovatiegolf van de 21e eeuw op gang brengen, zegt Daan Dijk (Rabobank)
Landbouw en chemie groeien naar elkaar toe. Als zij één geheel gaan vormen, zal dit de innovatiegolf van de 21e eeuw op gang brengen, zei Daan Dijk van de Rabobank … Lees verder
Synthetisch voedsel?
Synthetische biologie biedt vele mogelijkheden om natuurlijke materialen op een andere manier te maken, zelfs ons voedsel. Ja, dat zou synthetisch voedsel betekenen. Veel mensen zouden dit idee direct verwerpen, … Lees verder
Nieuwe eiwitbronnen zullen het tekort aanvullen
Een van de belangrijkste bronnen van zorg over de wereldvoedselvoorziening is de productie van eiwitten. In een nieuw rapport suggereert Lux Research dat ‘vlees en vis in de komende tientallen … Lees verder
De stille wonderen van energiebesparing
Energiebesparing is onze goedkoopste energiebron, met een zeer groot potentieel. Dit is al veertig jaar het geval, en het zal waarschijnlijk nog enkele tientallen jaren het geval zijn. En toch … Lees verder
Nieuwe kansen, Groene Groei en Naomi Klein
De verleiding is groot om ze naast elkaar te leggen: Naomi Klein’s nieuwste boek No Time over hoe de oude wereld dreigt ten onder te gaan, en ons eigen nieuwe … Lees verder
Groene Groei, managementsamenvatting
Hoe gaat Nederland zijn geld verdienen over vijfentwintig jaar, en dat ook nog op een duurzame manier? Hoe bereidt ons land zich voor op de wereld van 2040? Door groene … Lees verder
Panarchie, voor een beter verlopende transitie
Wij weten allemaal dat er veel weerstand kan bestaan tegen vernieuwingen. Een probleem voor vele onderzoekers en ondernemers, bijvoorbeeld op het terrein van de biobased economy. De wetenschap van systeeminnovatie … Lees verder
Groene transitie in Europa: hoe snel?
Op de conferentie waar het rapport ‘Opportunities for the fermentation-based chemical industry’ werd gepresenteerd, spraken wij ook met Marcel Wubbolts, CTO van DSM en voorzitter van BIC (het Biobased Industry … Lees verder
Claude Roy: wereldproblemen aanpakken met waardevermeerdering van biomassa
Claude Roy is een man van grootse vergezichten, en hij weet ze met onuitputtelijke energie over te dragen. Als voorzitter van de Franse Club des Bio-économistes verkondigt hij al jaren: … Lees verder
Naar een ambitieus Europa
In het steeds meer eurosceptische Nederland krijgen intellectuelen juist meer belangstelling voor Europa. Het ronduit pro-Europese essay ‘Der Europäische Landbote’ van de Oostenrijkse romancier en essayist Robert Menasse is vertaald … Lees verder
Grootschalige toepassing van zonne-energie vereist een ander energiesysteem, zegt Wim Sinke (ECN)
Wij staan op een keerpunt in de energietransitie, zeker wat betreft het aandeel zonne-energie, zegt Wim Sinke. Het breekijzer voor de markt was tot nu toe het beleid, maar het … Lees verder
Liever groene chemie dan groene energie
Wie spreekt over een duurzame toekomst voor Europa, denkt bijna altijd aan de energievoorziening. Dat is eenzijdig. Aan de ene kant verhevigt de strijd om energie zich nog steeds, want … Lees verder
Midden in ‘de moeder aller transities’
Wij zitten midden in de meest diepgaande transitie die de industriële samenleving kan doormaken: die van een centralistische maatschappij, gevoed met fossiele brandstoffen, naar een decentrale samenleving vooral op basis … Lees verder
De menselijke fout, een categorie die meer vragen oproept dan beantwoordt
Sorry, wij publiceren dit artikel alleen in het Engels.
Kunde als vestigingsplaatsfactor voor de groene chemische industrie
Groene grondstoffen en biochemische processen zullen het aanzien van de chemische industrie veranderen. In schaal en vestigingsplaats kunnen grote wijzigingen plaats vinden. De tendens zal zijn naar een kleinere schaal. … Lees verder
Focus op biomaterialen in een nieuw regionaal ontwikkelingsmodel
Het net verschenen rapport ‘Strategie voor een groene samenleving’ van de Wetenschappelijke en Technologische Commissie voor de biobased economy (WTC) legt de focus op biomaterialen. Biomaterialen vormen, zoals de ondertitel … Lees verder
Duurzame energie: een tussenbalans. Deel 1: De rol van biomassa
Na enkele decennia onderzoek en ontwikkeling is een tussenbalans zinvol en, op hoofdlijnen, ook goed uitvoerbaar. Wind en biomassa laten om verschillende redenen hun grenzen zien. Zonne-energie heeft nog heel … Lees verder