{"id":21351,"date":"2022-02-25T10:43:52","date_gmt":"2022-02-25T09:43:52","guid":{"rendered":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/?p=21351"},"modified":"2022-02-25T13:33:14","modified_gmt":"2022-02-25T12:33:14","slug":"chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/","title":{"rendered":"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen"},"content":{"rendered":"<p><strong>In de zoektocht naar nieuwe antibiotica komen ook de zogenaamde \u2018natuurlijke\u2019 middelen weer in de belangstelling. Verdrongen (tijdelijk?) door de opkomst van de chemie, die aan de basis ligt van een geheel nieuwe tak van geneeskunde. Gebaseerd op enkelvoudige stoffen. Ontwikkeld in de tweede helft van de 19<sup>e<\/sup> eeuw en in de eeuw daarna stormachtig opgekomen. Maar de natuurlijke geneesmiddelen worden nooit helemaal verdrongen. Integendeel, meer dan driekwart van de wereldbevolking maakt er gebruik van. Vanwege (vermeende) problemen met geneesmiddelen uit de fabriek, uit overtuiging of traditie, of eenvoudig omdat mensen de industri\u00eble middelen niet kunnen betalen. In vijf afleveringen laten we zien wat de stand van zaken is.<\/strong><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Project \u2018100 jaar antibiotica\u2019<br \/>\nAflevering 56.<\/em> <em><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-56-bacteriofagen-bijna-vergeten-maar\/\">Bacteriofagen: bijna vergeten, maar\u2026.<\/a><\/em><em><br \/>\nAflevering 57. <a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-57-faagtherapie-een-veelbelovend-alternatief-voor-antibiotica\/\">Faagtherapie, een veelbelovend alternatief voor antibiotica?<\/a><br \/>\nAflevering 58. <strong>Natuurlijke geneesmiddelen<\/strong><br \/>\nAflevering 59. Fytomedicijnen, wat werkt?<br \/>\nAflevering 60. Plantaardige antibiotica: knoflook<\/em><\/p>\n<h2><strong>Vooruitgangsgeloof<\/strong><\/h2>\n<p>De status van fabrieksgeneesmiddelen komt op met het geloof in vooruitgang. En daalt later ook weer. Vooruitgangsgeloof ontstaat in de industri\u00eble revolutie. Het woord \u2018nieuw\u2019 krijgt daarin snel een positieve betekenis. Bijvoorbeeld bij de opkomst van de auto (begin 20<sup>e<\/sup> eeuw). Zelfs vindt men een tijdlang \u2018kunstmatig\u2019 beter dan \u2018natuurlijk\u2019, denk aan het enthousiasme voor nylons en plastics in de jaren na de Tweede Wereldoorlog. Maar dan begint de neergang van alle nieuwigheid, tenminste in de waardering van de mensen. En parallel daaraan zien we de waardering voor natuurlijke geneesmiddelen weer opkomen, juist in industrielanden. Geholpen door problemen met antibiotica, vaak veroorzaakt door overconsumptie en misbruik. Zoals bij resistentie. Toch niet de wondermiddelen die men ooit voor ogen had. Zou de balans weer kunnen doorslaan in het voordeel van de natuurlijke medicijnen?<\/p>\n<figure id=\"attachment_21381\" aria-describedby=\"caption-attachment-21381\" style=\"width: 279px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-no1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-21381\" src=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-no1.png\" alt=\"artemisia annua natuurlijke geneesmiddelen\" width=\"289\" height=\"110\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-21381\" class=\"wp-caption-text\">Artemisia annua, de leverancier van het antimalariamiddel artemisinine. Voor een meer effici\u00ebnte productie worden gistcellen ingezet voorzien van de genetische code voor artemisinine. Foto\u2019s: Wikimedia Commons.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Er is een snel groeiende literatuur over natuurlijke geneesmiddelen. Voor een belangrijk deel afkomstig van auteurs uit Azi\u00eb, waar de traditionele geneeskunde nooit is verdwenen. Vooral de Indische en Chinese tradities zijn sterk. Oude kennis wordt van generatie op generatie doorgegeven en vormt nog steeds de basis voor veel behandelingen. Soms stoot zo\u2019n behandeling door tot de westerse geneeskunde. Zoals is gebeurd met het malariamedicijn artemisinine. Het recept voor dit plantaardige medicijn is gevonden in oude Chinese geschriften. En het heeft de leider van dit onderzoek, mevrouw Tu Youyou, de Nobelprijs voor geneeskunde opgeleverd. Liggen er schatten opgetast in oude wijsheden die wij nu gaan erkennen? Gaat de opkomst van Azi\u00eb, met China voorop, ons de weg wijzen? De grote farmabedrijven uit de Westerse wereld hebben veel van hun krediet verspeeld. We zullen een aantal afleveringen wijden aan natuurlijke geneesmiddelen en proberen een brug te slaan naar de moderne wetenschap. Want vooral de synthetische biologie laat nieuwe perspectieven voor geneesmiddelontwikkeling zien.<\/p>\n<h2><strong>Variabele samenstelling van natuur-lijke genees-middelen<\/strong><\/h2>\n<p>Met de natuurlijke geneesmiddelen betreden we in zekere zin een geheel nieuw terrein. Niet dat de geneesmiddelen nieuw zijn, of hun mechanisme; maar in dit nieuwe veld passen de bestaande wetenschappelijke routines slecht. Vaak kunnen we met moeite een dosis-effect relatie vaststellen: hoeveel medicijn hebben we nodig voor een geneeskundige werking? En de weg naar offici\u00eble goedkeuring van een medicijn kost veel geld. Natuurlijke geneesmiddelen worden niet, of op z\u2019n best heel slecht, beschermd door een patent en daardoor zal geen enkele fabrikant die weg willen volgen. Het <a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2021\/05\/chemie-versus-bacterien-15-antibacteriele-middelen-uit-het-verleden\/\">eerder genoemde artemisinine<\/a> is een notoir voorbeeld. Willen we de natuurlijke geneesmiddelen accepteren \u00e9n reguleren, dan moeten we andere criteria ontwikkelen.<\/p>\n<figure id=\"attachment_21357\" aria-describedby=\"caption-attachment-21357\" style=\"width: 112px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-artemisinin.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-21357\" src=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-artemisinin.png\" alt=\"Artemisinine\" width=\"122\" height=\"126\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-21357\" class=\"wp-caption-text\">Artemisinine<\/figcaption><\/figure>\n<p>En dan is er het gegeven dat de medicinale werking van een plant <em>nooit<\/em> afhankelijk is van \u00e9\u00e9n inhoudsstof. Er zijn <em>altijd<\/em> verwante stoffen (vaak in variabele hoeveelheden) die de werking mede kunnen bepalen. In hoeverre? Daarop kunnen onze onderzoeksmethoden, gericht op enkelvoudige stoffen, bijna nooit antwoord geven. Bovendien worden plantaardige stoffen vaak bewerkt voordat wij ze consumeren. Die bereidingswijze heeft zeker invloed. Is de geneeskrachtige werking van knoflook anders wanneer de tenen zijn verwerkt in pastasaus? Of moeten we ze juist rauw eten?<\/p>\n<figure id=\"attachment_21383\" aria-describedby=\"caption-attachment-21383\" style=\"width: 289px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-no-2.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-21383\" src=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-no-2.png\" alt=\"vanille\" width=\"299\" height=\"92\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-21383\" class=\"wp-caption-text\">Vanille, van links naar rechts de bloem (orchidee), de peulvruchten en de vruchten uit de kas.<\/figcaption><\/figure>\n<h2><strong>Smaakstoffen<\/strong><\/h2>\n<p>De kwestie \u2018synthetisch versus natuurlijk\u2019 speelt niet alleen bij geneesmiddelen. Neem het geval van de smaakstof vanilline. Oorspronkelijk gewonnen uit de vanille-orchis, die groeit in het tropische regenwoud van Madagaskar, Mexico en Zuidoost Azi\u00eb. Maar nu voor een groot deel verdrongen door een chemisch product, gemaakt van guiacol (uit aardolie) of lignine (uit hout). Sinds kort ook te maken uit suiker, met gemodificeerde micro-organismen waarin de code voor het maken van vanilline is ingebouwd. De kunstmatige vanilline heeft nu een marktaandeel van 90%; natuurlijke vanilline wordt alleen gebruikt in topproducten als duur consumptie-ijs en recepten in de haute cuisine. Er is ook een groot prijsverschil: \u20ac 10-15\/kg voor het kunstmatige product, versus \u20ac 700-2.000\/kg voor het natuurproduct. En er is een verschil in chemische samenstelling. Kunstmatige vanilline is voor minstens 99,9% zuiver; het natuurlijke product bevat soms maar 80% vanilline, en voor de rest verwante stoffen.<\/p>\n<p>De kwestie is actueel geworden door verzet tegen het gebruik van genetische modificatie. Maar als we van dat probleem afzien, kunnen we toch vragen: heeft het natuurproduct iets extra\u2019s boven het fabrieksproduct? Een vollere smaak misschien? Een rijker palet? En dat heeft een parallel met de vragen over fabrieksmatige en natuurlijke geneesmiddelen. Die extra stoffen in plantaardige producten, hebben die een functie? Geven ze extra bescherming? Weren ze misschien resistentie af?<\/p>\n<h2><strong>Moeilijke vragen<\/strong><\/h2>\n<p>Sommige auteurs beweren dat er geen publicaties zijn over resistentie van bacteri\u00ebn tegen natuurlijke geneesmiddelen als plantaardige antibiotica. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat het verschijnsel zich niet voordoet. De pati\u00ebnt gaat eenvoudig over naar een ander preparaat en misschien wel naar de huisarts voor een recept. Moeilijke vragen voor de wetenschap, als deze strikt experimenteel wil werken; met gecontroleerde toediening en dubbelblind onderzoek. En zonder gebruik te maken van anekdotische of overgeleverde kennis! Kunnen we dichter bij de \u2018natuurlijke\u2019 vanille komen, doordat we nu met micro-organismen vanilline uit suiker kunnen maken \u2013 en we met kleine wijzigingen in hun genetische code de samenstelling van het product kunnen veranderen?<\/p>\n<h2><strong>Holisme<\/strong><\/h2>\n<p>Hiermee komen we op een groter vraagstuk: reductionisme versus holisme. De kwestie of we de wereld kunnen begrijpen door deze in stukjes op te knippen en elk stukje apart te bekijken (reductionisme). Of alleen door het geheel in het oog te nemen en patronen te vinden (holisme). Op de medische wetenschap toegepast: behandelen we ziektes adequaat door \u00e9\u00e9n ziekteverwekker op de korrel te nemen en deze te bestrijden met \u00e9\u00e9n middel? Of zouden we (net als de natuur) een hele reeks verdedigingsmechanismen in stelling moeten brengen, die alleen samen het gewenste effect hebben? In de strijd tegen Covid-19 zien we deze strijd volop: vaccins en immunisatie (holistische middelen) versus antivirale middelen zoals remdesivir, die specifiek het virus moeten uitschakelen (reductionistisch). In afleveringen 56 en 57, over fagen als antibioticum, kwam dit vraagstuk ook nadrukkelijk om de hoek kijken.<\/p>\n<p>Dit is een groter vraagstuk, dat we in een aparte episode zullen behandelen. Want niet alleen de wereld van de medicijnen worstelt met dit probleem. De industrie voor bestrijdingsmiddelen, de landbouwchemicali\u00ebn, werkt ook hard aan een nieuwe toekomst. Net als de meeste medicijnen zijn vrijwel alle bestrijdingsmiddelen enkelvoudige moleculen. En het is al meer dan 10 jaar goed bekend dat een plant het beste gedijt bij een goede balans tussen duizenden, zo niet miljoenen, moleculen en organismen in zijn directe omgeving (het microbioom). Soms lijkt het wel of de inzichten over de gezondheid van de plant v\u00f3\u00f3r lopen op de medische kennis van de mens. In het plantenonderzoek hebben we meer vrijheid van handelen dan in de medische praktijk; dat geeft dit onderzoek een voorsprong. Maar misschien kunnen de zo gewonnen inzichten ons helpen bij een herwaardering van de natuurlijke geneesmiddelen \u2013 een paradigmashift.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Geraadpleegde bronnen:<br \/>\n<\/em>Wikipedia: alle genoemde eigennamen en producten<br \/>\n<em><a href=\"https:\/\/www.bol.com\/nl\/nl\/p\/chinese-geneeskrachtige-planten\/1001004005113965\/?bltgh=h9t1gFAPWMP202CwxRRMdg.4_12.15.ProductTitle\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Chinese geneeskrachtige planten<\/a><\/em><strong>, <\/strong>A.P.\u00a0<a href=\"https:\/\/www.bol.com\/nl\/nl\/c\/dharma\/1934799\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Dharma<\/a>, De Driehoek Amsterdam, ISBN 906303164 (1982)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>In de zoektocht naar nieuwe antibiotica komen ook de zogenaamde \u2018natuurlijke\u2019 middelen weer in de belangstelling. Verdrongen (tijdelijk?) door de opkomst van de chemie, die aan de basis ligt van &#8230; <a title=\"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/\" aria-label=\"Lees meer over Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen\">Lees verder<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":21355,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rop_custom_images_group":[],"rop_custom_messages_group":[],"rop_publish_now":"initial","rop_publish_now_accounts":[],"rop_publish_now_history":[],"rop_publish_now_status":"pending","footnotes":""},"categories":[269],"tags":[126,271],"class_list":["post-21351","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-antibiotica","tag-gewassen","tag-medicijnen"],"yoast_head":"<title>Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen - Bio Based Press<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Natuurlijke geneesmiddelen komen weer terug. Vanwege problemen met chemische middelen, uit traditie of vanwege de prijs.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen - Bio Based Press\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Natuurlijke geneesmiddelen komen weer terug. Vanwege problemen met chemische middelen, uit traditie of vanwege de prijs.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bio Based Press\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/pages\/Biobased-Society\/158982974234328\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-02-25T09:43:52+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-02-25T12:33:14+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-no1.png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Alle Bruggink\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@biobasedpress\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@biobasedpress\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschreven door\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Alle Bruggink\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Alle Bruggink\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d67771abfb590745048de183a3df29b4\"},\"headline\":\"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen\",\"datePublished\":\"2022-02-25T09:43:52+00:00\",\"dateModified\":\"2022-02-25T12:33:14+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/\"},\"wordCount\":1330,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/02\\\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg\",\"keywords\":[\"Gewassen\",\"Medicijnen\"],\"articleSection\":[\"Antibiotica\"],\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/\",\"name\":\"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen - Bio Based Press\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/02\\\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg\",\"datePublished\":\"2022-02-25T09:43:52+00:00\",\"dateModified\":\"2022-02-25T12:33:14+00:00\",\"description\":\"Natuurlijke geneesmiddelen komen weer terug. Vanwege problemen met chemische middelen, uit traditie of vanwege de prijs.\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2022\\\/02\\\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/02\\\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/02\\\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg\",\"width\":301,\"height\":263,\"caption\":\"Natuurlijke geneesmiddelen: artemisia annua. Foto Stefan Lefnaer, Wikimedia Commons\"},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/\",\"name\":\"Bio Based Press\",\"description\":\"Discovering another society through sustainability and innovation\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#organization\",\"name\":\"Bio Based Press\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/BBP_logo_klein.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/BBP_logo_klein.png\",\"width\":287,\"height\":287,\"caption\":\"Bio Based Press\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/pages\\\/Biobased-Society\\\/158982974234328\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/biobasedpress\",\"http:\\\/\\\/nl.linkedin.com\\\/groups\\\/Biobased-Society-4543631\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d67771abfb590745048de183a3df29b4\",\"name\":\"Alle Bruggink\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/author\\\/alleb\\\/\"}]}<\/script>","yoast_head_json":{"title":"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen - Bio Based Press","description":"Natuurlijke geneesmiddelen komen weer terug. Vanwege problemen met chemische middelen, uit traditie of vanwege de prijs.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen - Bio Based Press","og_description":"Natuurlijke geneesmiddelen komen weer terug. Vanwege problemen met chemische middelen, uit traditie of vanwege de prijs.","og_url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/","og_site_name":"Bio Based Press","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/pages\/Biobased-Society\/158982974234328","article_published_time":"2022-02-25T09:43:52+00:00","article_modified_time":"2022-02-25T12:33:14+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-no1.png","type":"","width":"","height":""}],"author":"Alle Bruggink","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@biobasedpress","twitter_site":"@biobasedpress","twitter_misc":{"Geschreven door":"Alle Bruggink","Geschatte leestijd":"7 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/"},"author":{"name":"Alle Bruggink","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/person\/d67771abfb590745048de183a3df29b4"},"headline":"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen","datePublished":"2022-02-25T09:43:52+00:00","dateModified":"2022-02-25T12:33:14+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/"},"wordCount":1330,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg","keywords":["Gewassen","Medicijnen"],"articleSection":["Antibiotica"],"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/","name":"Chemie versus bacterie, # 58. Natuurlijke geneesmiddelen - Bio Based Press","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg","datePublished":"2022-02-25T09:43:52+00:00","dateModified":"2022-02-25T12:33:14+00:00","description":"Natuurlijke geneesmiddelen komen weer terug. Vanwege problemen met chemische middelen, uit traditie of vanwege de prijs.","inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2022\/02\/chemie-versus-bacterie-58-natuurlijke-geneesmiddelen\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/Afl-58-artemisia-annua-foto-Stefan.lefnaer-Wikimedia-Commons.jpg","width":301,"height":263,"caption":"Natuurlijke geneesmiddelen: artemisia annua. Foto Stefan Lefnaer, Wikimedia Commons"},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#website","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/","name":"Bio Based Press","description":"Discovering another society through sustainability and innovation","publisher":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#organization","name":"Bio Based Press","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/BBP_logo_klein.png","contentUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/BBP_logo_klein.png","width":287,"height":287,"caption":"Bio Based Press"},"image":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/pages\/Biobased-Society\/158982974234328","https:\/\/x.com\/biobasedpress","http:\/\/nl.linkedin.com\/groups\/Biobased-Society-4543631"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/person\/d67771abfb590745048de183a3df29b4","name":"Alle Bruggink","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/author\/alleb\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21351","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21351"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21351\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21387,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21351\/revisions\/21387"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21355"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21351"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21351"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21351"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}