{"id":15592,"date":"2019-09-03T09:37:56","date_gmt":"2019-09-03T08:37:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/?p=15592"},"modified":"2019-09-03T09:59:44","modified_gmt":"2019-09-03T08:59:44","slug":"resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/","title":{"rendered":"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem"},"content":{"rendered":"<p><strong>Resistentie tegen pesticiden is een gloednieuw probleem, in historisch perspectief. Het verschijnsel werd voor het eerst gesignaleerd in 1914, net een eeuw geleden. Het gevolg van chemische, en later biotechnologische bestrijding van ongedierte. En nu is resistentie tegen pesticiden al uitgegroeid tot een bijna onoplosbaar probleem. Wetenschappelijke literatuur daarover is deprimerend. Boeren moeten ingewikkelde strategie\u00ebn volgen om de grootste problemen te vermijden. Wat kan de mensheid eraan doen?<\/strong><\/p>\n<figure id=\"attachment_15585\" aria-describedby=\"caption-attachment-15585\" style=\"width: 209px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-15585\" src=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg\" alt=\"resistentie tegen pesticiden\" width=\"219\" height=\"230\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-15585\" class=\"wp-caption-text\">Hoe resistentie tegen pesticiden ontstaat. Beeld: Wikipedia.<\/figcaption><\/figure>\n<h2><strong>Vroeger of later steekt resistentie tegen pesticiden de kop op<\/strong><\/h2>\n<p>Resistentie tegen pesticiden is het gevolg van een natuurlijke selectie onder druk van het bestrijdingsmiddel. Ongedierte dat vatbaar is voor het gif sterft snel, en daardoor blijven de meer resistente exemplaren in leven. Zulke resistente exemplaren kunnen ook ontstaan door natuurlijke genetische modificatie. Omdat ongedierte zich vaak snel voortplant, ontstaat resistentie tegen pesticiden altijd, vroeger of later \u2013 waarbij \u2018vroeger\u2019 vaak betekent binnen een paar jaar, en \u2018later\u2019 misschien na 20 jaar. Omdat resistentie belangrijker wordt en gewasverliezen toenemen, moeten boeren nieuwe methoden gaan toepassen. Want tegenwoordig moet het land veel gewas opbrengen \u2013 de maatschappij verlangt dat, en boeren hebben dat nodig voor hun inkomen.<\/p>\n<p>Toen organische pesticiden werden ontwikkeld, kort voor de Tweede Wereldoorlog, hoopten onderzoekers dat er hierbij geen resistentie zou optreden zoals bij de anorganische bestrijdingsmiddelen. Maar deze hoop werd snel de grond in geboord. DDT was heel goed voor het infectievrij houden van soldaten na de landing van de geallieerden in Normandi\u00eb in 1944, maar in 1947 waren sommige huis-tuin-en-keukenvliegen al <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Pesticide_resistance\">totaal immuun geworden voor DDT<\/a>. En zulke ontwikkelingen komen steeds weer voor bij elke nieuwe familie pesticiden: cyclodi\u00ebnen, carbamaten, formamidines, organofosfaten, pyretro\u00efden. En dat alles in slechts vijfenzeventig jaar. Daardoor zijn in sommige gebieden oogstverliezen door ongedierte nu groter dan vroeger, zelfs al gebruiken boeren meer bestrijdingsmiddelen (en besteden ze er een groter deel van hun inkomen aan). \u2018Oogstverliezen door insectenvraat zijn soms <a href=\"https:\/\/www.frontiersin.org\/articles\/10.3389\/fpls.2016.01132\/full\">groter dan 15% per jaar<\/a>.\u2019<\/p>\n<figure id=\"attachment_15587\" aria-describedby=\"caption-attachment-15587\" style=\"width: 249px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Crop-spraying.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-15587\" src=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Crop-spraying.jpg\" alt=\"Bespuiten van het gewas\" width=\"259\" height=\"194\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-15587\" class=\"wp-caption-text\">Bespuiten van het gewas is een essentieel onderdeel van de landbouw. Foto: Wikipedia.<\/figcaption><\/figure>\n<h2><strong>Er is ook resistentie tegen onkruidbestrijdings-middelen<\/strong><\/h2>\n<p>Herbiciden (onkruid-bestrijdingsmiddelen), zelfde verhaal. Het \u2018perfecte\u2019 herbicide, Roundup (glyfosaat), ontdekt in 1970, verhindert de aanmaak van eiwitten die alle bladplanten nodig hebben. Dit gebeurt met een mechanisme dat alleen voorkomt in planten, waardoor Roundup niet erg giftig is voor dieren. Onderzoekers van Monsanto vonden een bacteriestam met een ander synthesepad voor deze essenti\u00eble eiwitten. Ze plaatsten het DNA van de bacterie in landbouwgewassen waardoor \u2018Roundup-ready\u2019 gewassen ontstonden die de boer kan planten nadat de hele akker steriel is gemaakt met het herbicide. Maar door de enorme druk van elk jaar spuiten met Roundup zijn er over de hele wereld tientallen, misschien honderden soorten onkruid ontstaan, ongevoelig voor Roundup. Dus wat nu?<\/p>\n<p>We kunnen het ongemak veroorzaakt door resistentie tegen pesticiden aflezen aan de literatuur. De strategie\u00ebn die men aanbeveelt tegen het verschijnsel zijn allemaal ontoereikend. Het toverwoord is ge\u00efntegreerde ongediertebestrijding (integrated pest control). Dat betekent in wezen: alles met mate, en afwisseling van bestrijdingsmethoden. Het <a href=\"https:\/\/www.irac-online.org\/about\/resistance\/management\/\">Insecticide Resistance Action Committee<\/a> bijvoorbeeld, een organisatie van industrie\u00ebn, beveelt aan \u2018zoveel mogelijk bestrijdingsmethoden te gebruiken, waaronder gebruik van synthetische en natuurlijke insectenbestrijdingsmiddelen, vijanden van ongedierte (roofdiertjes en parasieten), teelttechnieken, transgene planten (indien toegelaten), gewasrotatie, resistente gewasvari\u00ebteiten en chemische lok- en afweerstoffen.\u2019 En naast de langzamerhand groeiende resistentie tegen pesticiden levert klimaatverandering nieuwe problemen op. <a href=\"https:\/\/www.frontiersin.org\/articles\/10.3389\/fpls.2016.01132\/full\">Een aantal auteurs schrijft<\/a>: \u2018bij hogere temperaturen groeien insecten waarschijnlijk sneller waardoor er elk seizoen meer insectengeneraties zullen zijn.\u2019<\/p>\n<figure id=\"attachment_15589\" aria-describedby=\"caption-attachment-15589\" style=\"width: 225px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Biological-pest-control.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-15589\" src=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Biological-pest-control.jpg\" alt=\"Biologische ongediertebestrijding\" width=\"235\" height=\"214\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-15589\" class=\"wp-caption-text\">Biologische ongediertebestrijding is deel van de ge\u00efntegreerde bestrijding. Foto: Wikipedia.<\/figcaption><\/figure>\n<h2><strong>Ge\u00efntegreerde ongediertebestrijding stelt het probleem alleen maar uit<\/strong><\/h2>\n<p>Uiteindelijk kunnen alle aanbevelingen over ge\u00efntegreerde ongediertebestrijding niet verhullen dat wij hiermee alleen uitstel kopen van fundamentele problemen. Als resistentie tegen pesticiden binnen twintig jaar na de eerste toepassing van het product de kop opsteekt, waar zijn wij dan over honderd jaar? Gewoon vijf generaties pesticiden verder? Blijven wij de tredmolen herhalen? Dan moeten we toch wel noteren dat bij onkruidbestrijdingsmiddelen <a href=\"https:\/\/science.sciencemag.org\/content\/341\/6152\/1329.full\">slechts weinig nieuwe chemicali\u00ebn op het punt van marktintroductie staan<\/a>, waarvan niet \u00e9\u00e9n met een nieuw en resistentievrij werkingsmechanisme. En insectenbestrijdingsmiddelen: daarop komt steeds meer kritiek, <a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2017\/05\/neonicotinoiden-bijen-verhitte-strijd\/\">zie de neonicotino\u00efden<\/a>, zelfs al zijn ze veel minder giftig dan hun voorgangers. Misschien zitten we vast. Waar loopt dit op uit?<\/p>\n<p>En toch draaien de benaderingen tot dusver in dit artikel allemaal om \u00e9\u00e9n punt: ze vatten het voork\u00f3men van schade aan het gewas op in termen van een <em>conflict met de natuur<\/em>. Ongedierte \u2018valt onze gewassen aan\u2019 en daarom moeten we ze \u2018in toom houden\u2019. Misschien wel: vernietigen. Als mensheid hebben we het verschijnsel resistentie nog maar kort geleden ontdekt, historisch gesproken. En we hebben duidelijk het goede antwoord nog niet gevonden. We moeten eerder in termen van Star Wars tot de conclusie komen: \u2018The Empire Always Strikes Back\u2019. De natuur is veel minder statisch dan we zelfs nog maar tien jaar geleden dachten. Zij verandert voortdurend. En met haar vrijwel onuitputtelijke hulpmiddelen zal zij altijd rond onze beperkte methoden een weg vinden. Wat moeten we doen met deze \u2018vijand\u2019?<\/p>\n<h2><strong>Beter kijken naar de natuur<\/strong><\/h2>\n<p>Het begin van het antwoord kan zijn dat we beter gaan kijken naar de manier waarop de natuur zelf omgaat met \u2018aanvallen\u2019. In de natuur zijn sommige soorten wel degelijk vijandig ten opzichte van elkaar. Maar ze laten elkaar altijd voortbestaan. De zeeoor bijvoorbeeld, een zeeslak met een harde schelp, is in een evolutionair conflict gewikkeld met borstelwormen: betere boortjes voor de borstelwormen die zich tegoed doen aan de zachte slakken, steviger schelpen ter bescherming. Maar ze leven nog steeds naast elkaar. Wij zouden op dezelfde manier wat ruimte kunnen laten voor onze \u2018vijanden\u2019 in de natuur. We hoeven hen niet te vernietigen en zouden zelfs een zeker oogstverlies kunnen aanvaarden.<\/p>\n<p>En dan zouden we kunnen ontdekken dat in de natuur planten altijd afweermechanismen hebben tegen hun vijanden. Ze maken vergif aan als ze worden aangevallen. Of ze laten vluchtige chemicali\u00ebn los die de natuurlijke vijanden van hun aanvallers aantrekken. Via zulke mechanismen kunnen heel verschillende levende wezens profiteren, in een symbiose. Planten kunnen zo\u2019n symbiose ontwikkelen met bacteri\u00ebn, gisten, schimmels en insecten. Zoals de vlinderbloemigen die in symbiose leven met nitraatvormende bacteri\u00ebn. De bloemen van de plant kunnen precies gevormd zijn naar de snavels van sommige vogels, zodat de vogels de nectar kunnen eten en tegelijkertijd zorg dragen voor de voortplanting. Misschien kennen wij de meeste vormen van symbiose nog lang niet. Dit onderwerp zou geweldige mogelijkheden kunnen bieden in termen van de bestrijding van ongedierte en ziektes. DNA-onderzoek van de bodem heeft uitgewezen hoe ongelooflijk rijk het bodemleven is. Een betere bodem zou ons misschien onschatbare diensten kunnen bewijzen.<\/p>\n<h2><strong>Walsen met de natuur<\/strong><\/h2>\n<p>Misschien moeten we leren meebewegen met de natuur, walsen met haar zogezegd, in plaats van de confrontatie met haar aan te gaan. Leren van de natuur hoe daar soorten elkaar bevorderen en afremmen. We kunnen de methoden van de natuur kopi\u00ebren; dan kunnen we ook gebruik maken van onze recent verworven biotechnologische kennis en daarmee de trucs van de natuur nog net iets veranderen. We zullen onze methoden moeten blijven ontwikkelen, want de natuur zelf ontwikkelt zich zelf ook voortdurend. Maar we zouden ons tenminste samen met haar kunnen ontwikkelen, stap voor stap. Dat zal veel vruchtbaarder blijken dan de oorlogszuchtige strategie\u00ebn die onze aanpak in de afgelopen eeuw hebben gekenmerkt.<\/p>\n<p><em>Interessant? Lees dan ook:<br \/>\n<\/em><a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2015\/06\/groene-chemie\/\">Groene chemie: de natuur als leermeester<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/01\/insecten-gaan-achteruit-overal-ter-wereld-hoe-bezorgd-moeten-we-zijn\/\">Insecten gaan achteruit, overal ter wereld. Hoe bezorgd moeten we zijn?<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2018\/10\/is-het-leven-maakbaar-4-2-plantengentechnologie-bt-aubergines\/\">Is het leven maakbaar? 4.2 Plantengentechnologie: Bt-aubergines<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Resistentie tegen pesticiden is een gloednieuw probleem, in historisch perspectief. Het verschijnsel werd voor het eerst gesignaleerd in 1914, net een eeuw geleden. Het gevolg van chemische, en later biotechnologische &#8230; <a title=\"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/\" aria-label=\"Lees meer over Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem\">Lees verder<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":15585,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rop_custom_images_group":[],"rop_custom_messages_group":[],"rop_publish_now":"initial","rop_publish_now_accounts":[],"rop_publish_now_history":[],"rop_publish_now_status":"pending","footnotes":""},"categories":[251],"tags":[33,11,128,106],"class_list":["post-15592","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-duurzaamheid","tag-agribusiness","tag-duurzaamheid","tag-economie","tag-toekomstverkenning"],"yoast_head":"<title>Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem - Bio Based Press<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Resistentie tegen pesticiden heeft pas de kop opgestoken toen we chemische middelen gingen gebruiken. Resistentie is nu een groot probleem geworden.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem - Bio Based Press\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Resistentie tegen pesticiden heeft pas de kop opgestoken toen we chemische middelen gingen gebruiken. Resistentie is nu een groot probleem geworden.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bio Based Press\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/pages\/Biobased-Society\/158982974234328\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-09-03T08:37:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2019-09-03T08:59:44+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Diederik van der Hoeven\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@biobasedpress\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@biobasedpress\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschreven door\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Diederik van der Hoeven\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Diederik van der Hoeven\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ebeae8a117b6bc5cecc948fa80308516\"},\"headline\":\"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem\",\"datePublished\":\"2019-09-03T08:37:56+00:00\",\"dateModified\":\"2019-09-03T08:59:44+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/\"},\"wordCount\":1271,\"commentCount\":2,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/09\\\/Pesticide-resistance.jpg\",\"keywords\":[\"Agribusiness\",\"Duurzaamheid\",\"Economie\",\"Toekomstverkenning\"],\"articleSection\":[\"Duurzaamheid\"],\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/\",\"name\":\"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem - Bio Based Press\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/09\\\/Pesticide-resistance.jpg\",\"datePublished\":\"2019-09-03T08:37:56+00:00\",\"dateModified\":\"2019-09-03T08:59:44+00:00\",\"description\":\"Resistentie tegen pesticiden heeft pas de kop opgestoken toen we chemische middelen gingen gebruiken. Resistentie is nu een groot probleem geworden.\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/2019\\\/09\\\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/09\\\/Pesticide-resistance.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/09\\\/Pesticide-resistance.jpg\",\"width\":219,\"height\":230,\"caption\":\"Hoe resistentie tegen pesticiden ontstaat. Beeld: Wikipedia.\"},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/\",\"name\":\"Bio Based Press\",\"description\":\"Discovering another society through sustainability and innovation\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#organization\",\"name\":\"Bio Based Press\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/BBP_logo_klein.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/BBP_logo_klein.png\",\"width\":287,\"height\":287,\"caption\":\"Bio Based Press\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/pages\\\/Biobased-Society\\\/158982974234328\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/biobasedpress\",\"http:\\\/\\\/nl.linkedin.com\\\/groups\\\/Biobased-Society-4543631\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ebeae8a117b6bc5cecc948fa80308516\",\"name\":\"Diederik van der Hoeven\",\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/www.diederikvanderhoeven.nl\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/www.biobasedpress.eu\\\/nl\\\/author\\\/diederikvdh\\\/\"}]}<\/script>","yoast_head_json":{"title":"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem - Bio Based Press","description":"Resistentie tegen pesticiden heeft pas de kop opgestoken toen we chemische middelen gingen gebruiken. Resistentie is nu een groot probleem geworden.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem - Bio Based Press","og_description":"Resistentie tegen pesticiden heeft pas de kop opgestoken toen we chemische middelen gingen gebruiken. Resistentie is nu een groot probleem geworden.","og_url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/","og_site_name":"Bio Based Press","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/pages\/Biobased-Society\/158982974234328","article_published_time":"2019-09-03T08:37:56+00:00","article_modified_time":"2019-09-03T08:59:44+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"Diederik van der Hoeven","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@biobasedpress","twitter_site":"@biobasedpress","twitter_misc":{"Geschreven door":"Diederik van der Hoeven","Geschatte leestijd":"6 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/"},"author":{"name":"Diederik van der Hoeven","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/person\/ebeae8a117b6bc5cecc948fa80308516"},"headline":"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem","datePublished":"2019-09-03T08:37:56+00:00","dateModified":"2019-09-03T08:59:44+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/"},"wordCount":1271,"commentCount":2,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg","keywords":["Agribusiness","Duurzaamheid","Economie","Toekomstverkenning"],"articleSection":["Duurzaamheid"],"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/","name":"Resistentie tegen pesticiden, een groeiend probleem - Bio Based Press","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg","datePublished":"2019-09-03T08:37:56+00:00","dateModified":"2019-09-03T08:59:44+00:00","description":"Resistentie tegen pesticiden heeft pas de kop opgestoken toen we chemische middelen gingen gebruiken. Resistentie is nu een groot probleem geworden.","inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/2019\/09\/resistentie-tegen-pesticiden-een-groeiend-probleem\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/Pesticide-resistance.jpg","width":219,"height":230,"caption":"Hoe resistentie tegen pesticiden ontstaat. Beeld: Wikipedia."},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#website","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/","name":"Bio Based Press","description":"Discovering another society through sustainability and innovation","publisher":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#organization","name":"Bio Based Press","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/BBP_logo_klein.png","contentUrl":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/BBP_logo_klein.png","width":287,"height":287,"caption":"Bio Based Press"},"image":{"@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/pages\/Biobased-Society\/158982974234328","https:\/\/x.com\/biobasedpress","http:\/\/nl.linkedin.com\/groups\/Biobased-Society-4543631"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/#\/schema\/person\/ebeae8a117b6bc5cecc948fa80308516","name":"Diederik van der Hoeven","sameAs":["http:\/\/www.diederikvanderhoeven.nl"],"url":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/author\/diederikvdh\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15592","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15592"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15592\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15598,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15592\/revisions\/15598"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15585"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15592"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15592"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biobasedpress.eu\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15592"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}